Nee. Het is een schatting, dus die kan je niet bewijzen.
Van belang hierbij is dat het CBS hier een schatting heeft van 345. Dat is afgerond op duizendtallen nihil. Mijn stelling is niet dat die 8K exact klopt, maar dat die 345 van het CBS niet geloofwaardig is. In mijn artikel staat ook dat je in plaats van die 8K ook 5K of 6K kunt nemen. Zie de tabel met scenario II.
De 8K is onderdeel van de schatting van de verdeling van 21K mensen die in 2020 aan covid zijn overleden over de jaren waarin zij zouden zijn overleden zonder de pandemie. Als je de schatting voor het ene jaar, hier 8K, verandert dan moet je ook de schattingen voor andere jaren aanpassen omdat het totaal uitkomt op 21K. Er zit een waterbedeffect in.
Dus als je de 345 van het CBS neemt dan ontstaan in andere jaren problemen als je de 21K wilt verdelen over de jaren. Zie de tabel. Welke aantallen zou je in scenario CBS invullen als schattingen voor de andere jaren?
Dit is ook een belangrijke vraag aan het CBS: ‘Hoe zou het CBS de 21K verdelen over de jaren met 345 voor het jaar 2021.’
En een vraag voor jou: ‘Durf jij je hand in het vuur te steken voor de 345 van het CBS?’
Dat klopt.
a. Ik heb niet gesteld dat de berekening door het CBS niet klopt.
Ik zeg dat ik twijfel aan de 345 die het CBS als correctie hanteert. Dus het kan ook zijn dat het CBS een ander effect heeft waardoor het CBS de verwachting hoger inschat. En dan is de berekening (mogelijk) wel correct.
b. Het kan ook zijn dat de berekening door het CBS niet goed is.
Het CBS zegt dat deze berekeningen en technieken al jaren zijn gebruikt en zich hebben bewezen. Het kan echter zijn dat in tijden van een pandemie er nog een extra correctie uitgevoerd moet worden.
Het CBS berekent sterftekansen als functie van leeftijd en jaar qx.t = f(x,t).
Stel dat er een ‘pandemie’-factor px.t in de formule moet staan.
Dus dan krijgen we als formule qx.t = px.t* f(x,t).
In jaren zonder pandemie is px.t = 1, dus dan geldt qx.t = f(x,t) = px.t* f(x,t) en dan kloppen de cijfers door het CBS.
Met een pandemie kan bijvoorbeeld gelden: px.t = 0.8365. Dan geldt niet qx.t = f(x,t) = px.t* f(x,t).
Als het CBS, of wie hier ook mee rekent, zich hier niet van bewust is dan wordt er foutief van uit gegaan dat de niet gecorrigeerde cijfers de juiste zijn tijdens een pandemie.
Dit is dus een een mogelijke valkuil voor een ieder die werkt met sterftekansen in tijden van pandemie.
c. Ik bekijk het vanuit een andere hoek. Daarmee kom ik op een andere verwachte sterfte en oversterfte dan het CBS.
Als die redenering goed is dan heeft het CBS een verschil in de cijfers. Het is aan het CBS om hiervoor een verklaring te geven.
Als men van mening is dat ik een verklaring moet geven voor de cijfers van het CBS dan komt dat er in feite op neer dat het CBS de volgende verklaring op de website zet:
Het CBS heeft kennis genomen van het feit dat er een onverklaard verschil zit in de cijfers voor verwachte sterfte en oversterfte van het CBS. Het CBS is van mening dat de heer L uit A die dit verschil heeft gevonden hiervoor een verklaring moet geven. Het CBS zal dan ook geen onderzoek doen om een verklaring voor dit verschil te vinden. Of het nu 5 of 10 jaar duurt, het CBS zal geduldig wachten tot de heer L uit A een verklaring heeft gegeven.
Dit is niet hoe het CBS werkt. De cijfers zijn van het CBS dus het CBS moet en zal ook onderzoek doen als er een verschil is.
Dit bovenstaande geldt voor iedereen die met verwachte sterfte en oversterfte werkt. Dus die raad ik aan om te kijken of dit effect ook speelt bij hun cijfers. Met iedereen bedoel ik alle statistici, actuarissen, epidemiologen, demografen en alle organisaties (statistiekbureaus etc.) over de hele wereld (!) en anderen die zich bezighouden met dit onderwerp.
Alice en Bob staan tegenover elkaar. Alice zegt: ‘Ik zie één persoon.’ Carol loopt om Bob heen en ziet David achter Bob staan. Carol zegt tegen Alice: ‘Achter Bob staat nog iemand.’ Alice zegt: ‘Dat is niet waar want je hebt nog niet bewezen dat ik een nieuwe bril nodig heb.’
De oversterfte zoals het CBS die rapporteert is de oversterfte van jaar op jaar. Dus mensen die zonder pandemie in een ander jaar zouden zijn overleden. Er zijn ook mensen die door de pandemie eerder dan verwacht in hetzelfde jaar zijn overleden. Bijvoorbeeld iemand die zonder pandemie in oktober 2020 zou zijn overleden maar dor covid in april is overleden.
In de verdeling van de 21K mensen die in 2020 aan covid zijn overleden heb ik dit aantal geschat op 7.000 of 7K. In 2021 zijn volgens het CBS 19K mensen aan covid overleden. Ik schat dat daarvan 5K mensen zonder pandemie in hetzelfde jaar zouden zijn overleden. Dit is dan voortijdige sterfte door covid. Ook aan te merken als oversterfte binnen het jaar. Er kunnen ook mensen vroeger in het jaar zijn overleden door andere oorzaken, bijvoorbeeld psychische klachten door alle toestanden door de pandemie. Ik stel dat in mijn artikel op 1K. Dan krijgen we voor 2021 het volgende beeld.
Het CBS hanteert rapporteert een oversterfte in 2021 van 16K. Deze tabel met deze 30K geeft volgens mij een beter en compleet beeld van de voortijdige sterfte dan wel oversterfte die door de pandemie en, mogelijk, de reacties daarop veroorzaakt zijn.
Bij het bepalen van de verwachte sterfte per 1 januari van het jaar gaat het CBS uit van de bevolking op 1 januari. Het CBS claimt dat hiermee alles van het verleden is meegenomen en dat verschillen mede komen door immigratie en veranderde bevolkingsopbouw. Dat is te algemeen. De schatting van 8.000 uit 2021, althans het onderliggende effect, is volgens het CBS inbegrepen in de nieuwe verwachte schatting die het CBS heeft berekend. In 2021 is er een verschil van 7.655 met de schatting van het CBS. Als dit verklaard wordt door bijvoorbeeld immigratie dan is de vraag wat het CBS verwacht dat deze extra sterfte veroorzaakt. Dan is bij bijvoorbeeld een extra immigratie van 20.000 de vraag welke 7.655 mensen door die immigratie zullen overlijden. Zijn alle immigranten ouder dan 87 zodat een derde binnen een jaar overlijdt? Of verwacht het CBS bij jongere immigranten dat ze minder weerstand hebben tegen een nieuwe ziekte in Nederland waardoor een derde binnen een jaar overlijdt? Enzovoort. Het is dus niet voldoende om te zeggen dat een verhoogde verwachte sterfte door immigratie en veranderde bevolkingssamenstelling komt. Een nadere verklaring van de stijging van de verwachte sterfte zoals het CBS die berekent is nodig.